Seminarium naukowe „Polityka regionalna w okresie transformacji – cele, problemy, doświadczenia”

       
       
       
       

Medal Uniwersytetu Opolskiego dla Profesora Klausa Gloede

    Ostatnim akcentem współpracy Prof. dr hab. Klausa Gloede z Uniwersytetem Opolskim przed odejściem na emeryturę było międzynarodowe seminarium naukowe „Polityka regionalna w okresie transformacji – cele, problemy, doświadczenia” zorganizowane przez Wydział Ekonomiczny naszej Alma Mater.  Odbyło się ono w dniu 25 maja 2006 w Villa Academica. W seminarium udział wzięli studenci i pracownicy Wydziału Ekonomicznego UO, a także przedstawiciele Uniwersytetu w Poczdamie. Obecnością zaszczycił nas Dziekan tamtejszego Wydziału prof. dr hab. Erhard Stolting, gdzie prof. Gloede pracował do roku 2001. Obecni byli również niemieccy uczeni prof. dr hab. Klaus Scholler i prof. dr hab. Norbert Eickhoff. Na seminarium przybył również dr Peter Hiller, przedstawiciel DAAD w Polsce, które w pierwszych dwóch latach pracy współfinansowało pobyt prof. Gloedego na naszym Uniwersytecie. Wyrazem szczególnego uznania dla pracy Prof. dr hab. Klausa Gloede był udział w seminarium J.M Rektor UO prof. dr hab. Stanisława Nicieji. 

    Pierwsza część seminarium poświęcona została uhonorowaniu pracy naukowo-dydaktycznej prof. dr hab. K. Gloede, który związany był z naszym uniwersytetem przez pięć lat. Laudalio na jego cześć wygłosił Dziekan Wydziału Ekonomicznego prof. dr hab. Janusz Słodczyk. W swoim wystąpieniu zwrócił uwagę, że niemieckojęzyczne zajęcia prof. Gloede w znacznym stopniu wzbogaciły ofertę kształcenia dla studentów wydziału. Dziekan Słodczyk podkreślił, że zajęcia prowadzone przez prof. Gloedego cieszyły się dużą popularnością oraz, że kilku studentów profesora kontynuuje obecnie naukę za granicą, ubiegając się tam o uzyskanie stopnia magistra. Prof. Gloede był również promotorem dziewięciu prac magisterskich, z których siedem obroniło się już z wynikiem bardzo dobrym. Dwie pozostałe ukończone zostaną, według przewidywanego programu studiów w przyszłym roku akademickim. Prace te dotyczyły zagadnień europejskiej polityki gospodarczej, ze szczególnym uwzględnieniem polityki regionalnej i monetarnej. Ważnym aspektem były problemy rynku wewnętrznego unii europejskiej. Dziekan Słodczyk wspomniał również o udziale prof. Gloedego w licznych konferencjach naukowych organizowanych zarówno przez WE UO jak i Akademię Ekonomiczną we Wrocławiu. Przypomniał, że prof. Gloede corocznie był członkiem komisji kwalifikacyjnej DAAD w Warszawie, kwalifikujących studentów na wyjazdy stypendialne do Niemiec, finansowane przez DAAD.

    Prof. dr hab. Klaus Gloede otrzymał na zakończenie części jubileuszowej seminarium z rąk J.M. Rektora prof. dr hab. Stanisława Nicieji medal Uniwersytetu Opolskiego. Jest on wyrazem uznania zarówno poziomu pracy dydaktycznej jak i zaangażowania w rozwój współpracy między Wydziałem Ekonomicznym naszego Uniwersytetu i Uniwersytetu w Poczdamie. Prof. Gloede podziękował władzom Wydziału Ekonomicznego i Rektorowi Nicieji za uznanie jego pracy. Dziękował również pracownikom wydziału i studentom z okazywaną mu przez lata życzliwość. Profesor przyznał, że z żalem żegna się z naszym Uniwersytetem i wyraził chęć kontynuacji współpracy na innych płaszczyznach.

    Druga część seminarium miała charakter merytoryczny. Przedstawiono tu szereg ważnych referatów z zakresu polityki regionalnej w okresie transformacji. Wybór tego tematu nie był przypadkiem, bo tymi właśnie zagadnieniami zajmował się Prof. Gloede w ostatnich latach szczególnie intensywnie.

    Uwagę słuchaczy wzbudziły przede wszystkim referaty zaprezentowane przez prof. Mikołajewicza i prof. Słodczyka. Obaj uczeni zajęli się problematyką planowania przestrzennego i kierunków polityki regionalnej w Polsce. Przemiany społeczno-gospodarcze obserwowane w ostatnim dwudziestoleciu spowodowały konieczność modyfikacji, a nawet ponownego opracowanie planów zagospodarowania przestrzennego. Wynika to z konieczności dostosowania istniejących struktur przestrzennych do przemian zachodzących w sferze gospodarczej i społecznej. Oba referaty były swego rodzaju studium obserwacji przeobrażeń w zakresie planowania przestrzennego i kierunków rozwoju polityki regionalnej naszego kraju.

    Prof. Mikołajewicz podkreślił, że po roku 1989 polityka regionalna w Polsce została zredukowana do interwencyjnego reagowania na zagrożenia bezrobociem strukturalnym. Spowodowało to narastające zróżnicowanie poziomu gospodarczego między poszczególnymi regionami, co ma niebagatelny wpływ na poziomu życia ich mieszkańców. Tendencja ta może okazać się nie tylko zagrożeniem dla stabilizacji państwa na płaszczyźnie politycznej, ale również zahamować procesy transformacji kraju. Zdaniem profesora ta niekorzystna sytuacja zaczęła się powoli zmieniać pod koniec lat 90. i na początku bieżącej dekady. Działo się tak dzięki licznym grantom z funduszy przedakcesyjnych Unii Europejskiej, a od 2004 dzięki funduszom strukturalnym i funduszowi spójności. Dzięki poważnym środkom unijnym następuje wyraźny wzrost funduszy umożliwiających współfinansowanie programów i zadań rozwoju regionalnego.

    Goście z Niemiec (prof. Gloede, prof. Scholler, prof. Eickhoff) referowali spostrzeżenia dotyczące przeobrażeń regionalnych, jakie dokonały się we wschodnich landach Niemiec. Są one z polskiej perspektywy o tyle interesujące, jako że były to w przeszłości również regiony zarządzane zgodnie z zasadą gospodarki centralnie sterowanej. Autorzy zwrócili uwagę na ogólne prawidłowości zachodzące w trakcie procesu transformacji do globalnej rzeczywistości ekonomicznej.

    Dr hab. R. Jończy, prof. UO, w swoim wystąpieniu poruszył istotne z punktu widzenia regionu opolskiego zagadnienia związane z zarobkowymi wyjazdami ludności autochtonicznej do krajów Unii Europejskiej. Województwo opolskie jest obszarem, którego znaczna część mieszkańców już przed akcesją Polski miała dostęp do rynku unijnego. Wynika to z faktu, że w województwie opolskim zamieszkuje rodzima ludność śląską, która zachowała obywatelstwo niemieckie. W konsekwencji posiada ona nieograniczone możliwości do podejmowania pracy, tak w Niemczech, jak i w innych państwach Unii Europejskiej. Od momentu akcesji do UE europejski rynek pracy częściowo otwarł się także dla pozostałych mieszkańców regionu, co spowodowało nasilającą się migrację zarobkową polskiej młodzieży do takich państw jak Wielka Brytania i Irlandia. Są one widoczne przede wszystkim w sferze ekonomicznej i wywołane są zarówno odpływem rąk do pracy jak i transferem nieproporcjonalnie wysokich zarobków z migracji. Bez ryzyka można stwierdzić, że szczególne możliwości mieszkańców Opolszczyzny w ich dostępie do zachodniego rynku pracy wywołały w tym regionie zjawiska bez precedensu na skalę europejską.

    Podsumowania części merytorycznej dokonał prof. E. Stolting. Na zakończenie wspomnieć należy, że wszystkie zaprezentowane referaty zostaną opublikowane w recenzowanej, dwujęzycznej publikacji.

Dr Sabina Kauf

Wydział Ekonomiczny   ul. Ozimska 46 a   45-058   Opole >> tel. (77) 40 16 880, (77) 40 16 860 <<